Zasady i tryb wyboru sędziego Trybunału Konstytucyjnego (K 3/26)

Sygn. akt K 3/26

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Warszawa, dnia 12 maja 2026 r.

Trybunał Konstytucyjny w składzie:

Bogdan Święczkowski – przewodniczący, Justyn Piskorski, Bartłomiej Sochański – sprawozdawca, Rafał Wojciechowski, Jarosław Wyrembak,

protokolant: Agnieszka Krawczyk,

po rozpoznaniu, z udziałem wnioskodawcy, na rozprawie w dniach 17 marca i 12 maja 2026 r., wniosku grupy posłów o zbadanie zgodności:

  1. art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1422) w zakresie, w jakim przyznaje Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej kompetencję do regulowania w uchwale jako akcie wewnętrznej organizacji prac Sejmu zasad oraz trybu zgłaszania kandydata oraz wyboru sędziego Trybunału Konstytucyjnego, w tym do dowolnego określenia większości głosów wymaganej dla wyboru sędziego Trybunału Konstytucyjnego, z art. 2, art. 7, art. 10, art. 60, art. 112, art. 194 ust. 1 i art. 197 Konstytucji,
  2. art. 2 ust. 2 ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim dopuszcza wybór sędziego Trybunału Konstytucyjnego: a) z naruszeniem zasady ciągłości działania Trybunału Konstytucyjnego oraz ciągłości i indywidualnego charakteru kadencji sędziego Trybunału Konstytucyjnego z powodu pominięcia mechanizmu zapewniającego urzeczywistnienie tych zasad, b) z pominięciem wyboru proporcjonalnie do liczby miejsc wolnych w Trybunale Konstytucyjnym, w szczególności w okolicznościach opisanych pod lit. a, kandydata zgłoszonego przez grupę posłów działających w imieniu klubu parlamentarnego z najliczniejszą liczbą posłów w danej kadencji Sejmu – z wynikającą z preambuły Konstytucji zasadą sprawności i rzetelności działania instytucji publicznych, z art. 2, art. 4 ust. 1 i 2, art. 10, art. 60 oraz art. 194 ust. 1 Konstytucji,
  3. art. 4 ust. 1 ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim nakłada na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej obowiązek odebrania ślubowania od osoby wybranej przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej w trybie i na zasadach, o podstawie prawnej wadliwości których orzekł Trybunał Konstytucyjny, jak również mimo zaskarżenia przepisów stanowiących podstawę wyboru do Trybunału Konstytucyjnego przed wydaniem ostatecznego orzeczenia przez Trybunał, z wynikającą z preambuły Konstytucji zasadą sprawności i rzetelności działania instytucji publicznych w związku z art. 197 Konstytucji, z art. 2, art. 190 ust. 1, art. 194 ust. 1 i art. 197 Konstytucji,
  4. art. 26, art. 30 oraz art. 31 uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990, ze zm.) w zakresie, w jakim regulują zasady oraz tryb zgłaszania kandydatów oraz wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego, w tym określają większość głosów wymaganą dla wyboru sędziego Trybunału Konstytucyjnego, z wynikającą z preambuły Konstytucji zasadą sprawności i rzetelności działania instytucji publicznych w związku z art. 2, art. 7, art. 10, art. 60, art. 112, art. 194 ust. 1 i art. 197 Konstytucji,

orzeka:

Art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1422), rozumiany w ten sposób, że wyznacza Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej obowiązek odebrania ślubowania od osoby wybranej przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej na sędziego Trybunału Konstytucyjnego, jest niezgodny z art. 126 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Ponadto postanawia:

umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.

Orzeczenie zapadło większością głosów.

Bogdan Święczkowski Justyn Piskorski Bartłomiej Sochański Rafał Wojciechowski (zdanie odrębne) Jarosław Wyrembak (zdanie odrębne)

Źródła: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/zasady-i-tryb-wyboru-sedziego-trybunalu-konstytucyjnego-3