Światowy Dzień Poezji 2026
Z tej okazji przypominamy „Odę do młodości” Adama Mickiewicza. Utwór można przeczytać na Wolnych Lekturach i pobrać w wersji audio (oda-do-mlodosci.audio.epub). Zasady wykorzystania publikacji znajdują się na stronie Wolnych Lektur, a Księga atrybucji (PDF) ułatwia poprawne oznaczenie źródła.
Światowy Dzień Poezji – święto obchodzone corocznie 21 marca, ustanowione przez UNESCO jesienią 1999 roku. Jego celem jest promocja czytania, pisania, publikowania i nauczania poezji na całym świecie. UNESCO zadeklarowało, że ten dzień ma „dać nowy impuls, aby docenić poezję oraz poprzeć krajowe, regionalne i międzynarodowe ruchy poetyckie”. W przeszłości Dzień Poezji obchodzono 5 października, później 15 października (w dniu urodzin Wergiliusza), a tradycje październikowych obchodów nadal są żywe – w USA i Kanadzie kwiecień jest Narodowym Miesiącem Poezji (National Poetry Month).
Polski Komitet do spraw UNESCO wraz z Fundacją im. Zbigniewa Herberta już po raz trzeci zapraszają sieć Szkół Stowarzyszonych UNESCO (ASPnet), działającą w 122 krajach, do wspólnego świętowania w ramach akcji „Podaruj wiersz” („Gift a Poem” – www.giftapoem.pl). W poprzednich edycjach wzięli w niej udział uczniowie z 26 krajów na 4 kontynentach.
Inspiracją dla akcji były listy-wiersze, które Zbigniew Herbert pisał do przyjaciół, artystów i bliskich mu osób. Gest poety stał się podstawą projektu budującego sieć międzyludzkich (i międzypokoleniowych) relacji, których osnową jest znaczące, niosące sens i oparcie słowo.
„Podaruj wiersz” to proste działanie: każdy ofiarowuje wybranej osobie odręcznie przepisany wiersz. Ten gest ma głęboko ludzki wymiar (odwołuje się do wartości poezji jako „słowa właściwie użytego”, do pogłębionej lektury i ofiarowania czegoś cennego), ale jest też niezwykle prosty – jak wyciągnięcie ręki. Dzięki niemu możemy okazać empatię, rozbudzić kreatywność i pomyśleć o drugim człowieku: o rodzicach, nauczycielach, osobach samotnych, o tych, którym chcemy podziękować.
W 2023 roku akcja była ważnym elementem obchodów 70-lecia sieci Szkół Stowarzyszonych UNESCO, a w kolejnym roku wpisała się w działania związane ze stuleciem urodzin Zbigniewa Herberta, objęte patronatem UNESCO. Wiersze poety przepisane przez uczniów otrzymała także Dyrektor Generalna UNESCO, pani Audrey Azoulay, podczas wizyty w XCIV Liceum Ogólnokształcącym w Warszawie w marcu 2024 roku.
Zapraszamy do udziału w tegorocznej edycji oraz do lektury bogato ilustrowanych relacji z krajów, które przeprowadziły akcję w ostatnich dwóch latach. Relacje (w języku angielskim) wraz z mapą uczestniczących szkół znajdziecie na stronie www.giftapoem.pl.
Źródła